مردم آسيب‌هايى دارد ، ولى در درازمدت ، عامل رشد جامعه است . به‌طور كلى ، بها دادن به انسان‌ها و جامعه‌نگر بودن متخصصان در تصميم‌گيرى و ارشاد مشاورانه مخاطبان تأثيرگذار است . در هرحال ارشاد و مشورت اصلاحى لازم است ولى انتخاب با خود انسان‌ها است . امام على ( ع ) مىفرمايد : « من كمال السعادة السعي في اصلاح الجمهور » « 1 » : از بالاترين سعادت‌ها تلاش براى اصلاح مردم است . 21 . ارشاد مراجعان : سير تحولات اجتماعى معاصر و استقرار نهادهاى مدنى باعث شده تا افكار عمومى به استقلال و آزادى هرچه بيش‌تر انسان - ها بينديشد و اين موضوع به تمام شئون زندگى اجتماعى مردم گسترش يافته است . به همين دليل ، هر روزه شاهد اهميت يافتن مردم‌سالارى به جاى نخبه‌سالارى و حاكم‌سالارى در عرصه سياسى هستيم . ، مردم نيز به دليل افزايش اطلاعات و آگاهىهاىشان همچون گذشته تبعيت محض نمىكنند - و مشاركت در تصميم براى انجام كار را حق خود مىدانند . در گذشته ، متخصصان به‌ويژه در زمينه‌هاى تخصصى مهم از جايگاه خاصى در اجتماع برخوردار بودند ، مردم براى آن‌ها اعتماد زياد و احترام فوق العاده قائل مىشدند ؛ ولى در شرايط فعلى ، با توسعه مردم‌سالارى و عدم گرايش اجتماعى به فردگرايى در اين رابطه تحولاتى به‌وجود آمده و موقعيت متخصصان در جامعه كاهش يافته و جايگاه يكسانى با ديگر مردم يافته‌اند . اصرار بر نوع كار خاص و تحميل نظر خود ، و لو كارشناسانه و با انگيزهء انسانى و تمايلات انسان‌دوستانه ، عمل پسنديده‌اى نيست . اگر چنين بود پيامبر ( ص ) و امامان ( ع ) در سيرهء خود در هدايت‌هاى روحى و معنوى به

--> ( 1 ) . غرر الحكم ، واژه جمهور .